---------------------------------------------------------------------------------3– Mr hakkında bilinmesi gerekenler ?

NE ZAMAN RÖNTGEN, MR ÇEKİLİR ?

Tabiki bu tamamen size teşhis koyacak hekimin kararıdır. Doğru teşhis, tedavinin başarısı demektir.
Bilinmesi gereken husus her beli, boynu ağrıyan kişinin röntgen veya daha ileri bir tetkik olan MR (manyetik rezonans görüntülemesi ) ının çekilmesinin gerekli olmadığıdır.
Ülkemizde bir yanlış alışkanlıkta hastanın hekime danışmadan, çevreden hep duyduğu üzere nasılsa istenir diye MR çektirip hekime getirmesidir.
Bel ve boyun ağrılarında klinik—fizik muayene ilk ve en önemli adımdır. Çünkü fizik testlerle (genel hastalık hikayesi, ağrı şiddeleri ve yeri güç kaybı, haraket kısıtlaması, refleks testleri, lasek testi, dermatom incelemesi vb. bir çok metodla) doğru teşhis rahatça konabilir. Fıtığın yeri belirlenebilir.
Ülkemizde enterasan bir yaklaşımda sadece MR filmini veya raporunu yollayarak veya telefonda teşhis konmasının istenmesidir. Gerçekte hastayı görmeden, klinik testlerden geçirmeden hekimin sadece MR a bakarak teşhis koyması ciddi olarak yanıltıcı olabilir.
Çünkü, yeni araştırmalar ışığında bilinmelidir ki ,
1- Hiçbir şikayeti olmayan –asemptomatik- kişilerin MR ında bile ciddi oranda (bazı araştırmalar bu oranı %50 nin üzerinde bulmaktadır)fıtıklar görülebilir. Hatta doktora bile gitmeyecek bu kişilerin MR ına bakılarak ameliyat bile önerilebilinir. (1,2,3,4)
2– Fıtık görülse bile, bunun nezaman olduğu, ağrılarınızın gerçekten bu fıtıktan mı kaynaklandığı şiddeti konusunda MR bulgusu herzaman tam açıklayıcı değildir. (örneğin MR sinire sağ kökten şiddetli bir bası olduğunu gösterirken hastada hiç sağ bacak ağrısı, uyuşma görülmeyebildiği gibi hatta sol bacağından şikayetçi bile olabilir.) veya tüm klinik bulguları fıtık derken MR da hiçbir bası veya fıtık görülmeye bilinir.)(5)
3– Konservatif tedavilerin çoğunda MR bulgusuna göre değil hastanın şikayetine göre tedavi yönlendirilir. Günümüz tıp yaklaşımı “MR daki görüntüyü değil hastayı tedavi et “ şeklinde yönlenmektedir ve normalde 6 hafta süren konservatif- ameliyatdışı tedaviler (fiziktedavi vb.) hastada %50 başarı gösteremiyor ve hastanın şikayetleri artıyorsa MR çekilir. Ciddi bir fıtık varsa ameliyata yönlenmektir.

Özetle röntgenin, MR ın ne zaman çekileceği uzman hekimin kontrolündedir. Hastayı maddi, manevi en az hasarla (örneğin bel bölgesinden röntgen normal göğüs röntgenine göre cinsel organlara -genital bölgeye- kat ve kat daha hasar verir. Ayrıca ülkemizde MR merkezlerinin sayısına ve ücretlerine bakıldığında vesikalık kadar ucuzlasa da, yurtdışında çok pahalıdır.) teşhis ve tedavi etmek sorumluluğundadır.

-------------------------------------------------------------------------------------------------

Kaynaklar : Bu metininin hazırlanmasında, aşağıdaki yayınlanmış tıbbi araştırmalar esas alınmıştır. 

1-Jensen MC, Brant-Zawadzki MN, Obuchowski N, et al: Magnetic resonance imaging of the lumbar spine in people without back pain. N Engl J Med 331:69-73, 1994
2- Boden SD, Davis DO, Dina TS, et al: Abnormal magnetic resonance scans of the lumbar spine in asymptomatic subjects. J Bone Joint Surg 72:403-408, 1990.
3- Coste J, Paolaggi JB, Spira A: Reliability of interpretation of plain lumbar spine radiographs in benign, mechanical lowback pain. Spine 1991; 16(4): 426-428.
4- Symmons DPM, van Hemert AM, Vanderbroucke JP,Valkenburg HA: A longitudinal study of back pain and radiological changes in the lumbar spines of middle aged women. II. Radiographic findings. Ann Rheum Dis 1991; 50: 162-166.
5- Deyo RA, Rainville J, Kent DL: What can the history and physical examination tell us about low back pain? JAMA 1992; 268(6): 760-765.
6- Mixter WJ, Barr JS: Rupture of the intervertebral disk with involvement of the spinal canal. New Eng J Med 211:210-215, 1934
7– Çiğdem Tüzün, İlginç Yorulmaz, abdullah Cindaş, Semiha Vatan  :Akut ve kronik bel ağrılı hastalarda klinik ve radyolojik Bulgular, Türkiye Fiziksel Tıp Ve Rehabilitasyon Dergisi ,
8-  Frymoyer JW, Newberg A, Pope MH, WılderDG, Clements J, MacPherson B: Spine radiographs in patients with low back pain. J Bone Joint Surg (am) 1984; 66: 1048-1055.
9-  Symmons DPM, van Hemert AM, Vanderbroucke JP, Valkenburg HA: A longitudinal study of back paiun and radiological changes in the lumbar spines of midde aged women. I. Clinical findings. Ann Rheum Dis 1991; 50: 158-161
10- Torgerson WR, Dotter WE: Comperative roentgenographic study of the asymptomatic and symptomatic lumbar spine. J Bone Joint Surg (am) 1976; 58: 850-853.
11- Emre M: Symptomatology of muscle spasms. In: Emre M, Mathies H, editors.: Muscle spasm and pain. Lancs: The Parthenon Publishing Group, 1988, 27-31.
12- Quintanilha AJR: Secondary causes of painful muscle spasms in the example of lumbar spine. In: Emre M, Mathies H, editors. Muscle spasms and pain. Lancs: The Parthenon Publishing Group, 1988; 47-51.
13- Mielenz TJ, Carey TS, Dyrek DE: Physical therapy utilization by patient with acute low back pain. Physical Therapy 1997: 77(10).
14- Carlson G, Abitbol JJ, Garfin SR: Prevention of complication in surgical management of back pain and sciatica. Orthop. Clin. N. America 1991; 22(2): 345-51.
15- Weber H: Lumbar disc herniation: A controlled prospective study with ten years of observation. Spine 1983; 22(3):414-7
16- Saal JA: Natural history and nonoperative treatment of lumbar disc herniation. Spine 1996; 21(24s): 2-9
17- Guinto F: CT demonstration of disc regression after conservative therapy. AJNR Am J Neuroradiol 1984; 5: 632-
18- Mustafa ÇALIŞ, Müjde PALANCI, Füsun ŞAHİN, Banu KURAN; Ekstrude Lomber Disk Hernilerinde Konservatif Tedavinin Etkinliği Türkiye Fiziksel Tıp Ve Rehabilitasyon Dergisi Nisan 2002
19- Hakelius A. Prognosis in sciatica. Act Orthop Scand (Suppi) 1970; 129:1-76.
20- Spangfort E, The lumbar disc herniation: A computer-aided analysis of 2,504 operations. Acta Orthop Scan (Suppi) 1972;142:5-95.
21- Bush K, Cowen N, Kaatz D, Gishen P. The natural history of sciatica associated with disc pathology. Spine 1992;17:12051212
22-Maigne  Jv. Rime B.; Compute tomographic follow-up study of forty-eight cases of non-operatively treated lumbar intervertabral disc herniation spine 1992: 17:1071-1074.
23- Teplick Jg. Haskins Me.; Spontsneous regression of herniated nucleus pulposus.AJR 1985: 145;371-375.
24- Delauche-CavallierMc. Budget C.Laredo Id Etal: Lumbar disc hernition : Computed tomography scan charges after conservative treatment of root compression.spine 1992 ; 17: 927-933.